حدیث روز
امام علی (ع) می فرماید: هر کس از خود بدگویی و انتقاد کند٬ خود را اصلاح کرده و هر کس خودستایی نماید٬ پس به تحقیق خویش را تباه نموده است.

افزونه جلالی را نصب کنید. 6 رمضان 1442 Saturday, 17 April , 2021 تعداد دیدگاهها : 244×
نوروز از نگاه روایات اهل‌بیت (ع)
۰۱ فروردین ۱۴۰۰ - ۱۳:۰۷
شناسه : 113271

نوروز گرچه سنتی ملی و باستانی مخصوص ایرانیان است ولی از زمان ظهور اسلام به‌تدریج رنگ و روی دینی هم به خود گرفته است.

ارسال توسط :
پ
پ

به گزارش خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی قرچک آنلاین ، نوروز گرچه سنتی ملی و باستانی مخصوص ایرانیان است ولی از زمان ظهور اسلام به تدریج رنگ و روی دینی هم به خود گرفته است؛ برخی روایات معتبر مؤید این عید و روایتی هم وجود دارد که مخالف آن است. متن زیر به بررسی این دو دسته روایت پرداخته است.

 

برای آن که جایگاه نوروز از نگاه متون دینی آشکار شود، توجه به نکات ذیل مفید است:

 

۱. روایات ناظر به فضیلت نوروز و اعمال آن در منابع روایی؛ همچون من لایحضر، وسائل و بحار آمده است. عنوان باب وسائل الشیعه چنین است: «باب استحباب صلاه یوم النیروز، والغسل فیه، والصوم، ولبس أنظف الثیاب، والطیب، وتعظیمه، وصب الماء فیه»؛ عنوان باب بحار الانوار چنین است: « یوم النیروز وتعیینه وسعاده أیام شهور الفرس».

 

۲. در روایات ناظر به نوروز از این آن به عنوان روز خوش یُمن و سعید یاده شده که در آن برکاتی از سوی خداوند به مردم رسیده یا عذابی متوجه کافران شده است. در روایتی نوروز روزی دانسته شده که کشتی نوح بر کوه جودی سامان گرفت و ابراهیم (ع) بتها را شکست. در روایت امام صادق(ع) چنین آمده است: «إن یوم النیروز هو الیوم الذی أخذ فیه النبی (صلی الله علیه وآله) لأمیر المؤمنین (علیه السلام) العهود بغدیر خم فأقروا له بالولایه، فطوبی لمن ثبت علیها، والویل لمن نکثها، وهو الیوم الذی وجه فیه رسول الله (صلی الله علیه وآله) علیا ( علیه السلام ) إلی وادی الجن، وأخذ علیهم العهود والمواثیق، وهو الیوم الذی ظفر فیه بأهل النهروان وقتل ذی الثدیه، وهو الیوم الذی فیه یظهر قائمنا أهل البیت وولاه الامر، ویظفره الله بالدجال فیصلبه علی کناسه الکوفه، وما من یوم نیروز إلا ونحن نتوقع فیه الفرج، لأنه من أیامنا حفظه الفرس وضیعتموه».

 

تحقق عید غدیر در نوروز و ظهور ولی عصر (عج) در چنین روزی برای نشان دادن عظمت آن کافی است. جمله آخر این روایت شگفت‌آور است: «وما من یوم نیروز إلا ونحن نتوقع فیه الفرج، لأنه من أیامنا حفظه الفرس وضیعتموه»؛ یعنی هیچ روز نوروزی نیست، مگر آن که ما اهل بیت(ع) منتظر ظهور ولی عصر (عج) هستیم و امام از اعراب به خاطر عدم توجه به این روز گله و از ایرانیان به خاطر ارج گذاردن به آن تمجید فرموده است.

 

۳. فقیهان شیعه در منابع فقهی خود از اعمال و مستحبات نوروز و حتی درباره چگونگی تعیین زمان آن گفت‌وگو کرده‌اند. عبارت علامه مجلسی در این باره چنین است: «الفائده الثانیه: اعلم أن الشیخ الطوسی وسائر من تأخر عنه ذکروا النیروز والاعمال المتعلقه به: الغسل، والصوم، والصلاه و غیرها، ولم یحققوا تعیین الیوم. فلا بد من التعرض له والإشاره إلی الأقوال الوارده فیه.» در این بین تنها یک روایت است که با سایر روایات سازگاری ندارد و آن روایت ذیل است: المناقب: حکی أن المنصور تقدم إلی موسی بن جعفر علیهما السلام بالجلوس للتهنئه فی یوم النیروز وقبض ما یحمل إلیه، فقال: إنی قد فتشت الاخبار عن جدی رسول الله صلی الله علیه وآله فلم أجد لهذا العید خبرا، وإنه سنه الفرس ومحاها الاسلام ومعاذ الله أن نحیی ما محاها الاسلام . فقال المنصور: إنما نفعل هذا سیاسه للجند فسألتک بالله العظیم إلا جلست، فجلس.

 

این روایت به صورت «حکی» نقل شده که خود بیانگر سستی صدور آن است. علامه مجلسی در تحلیل آن چنین آورده است: «هذا الخبر مخالف لاخبار المعلی، ویدل علی عدم اعتبار النیروز شرعا وأخبار المعلی أقوی سندا وأشهر بین الأصحاب.» آن گاه ایشان دو احتمال در توجیه آن ذکر می‌کند: «ویمکن حمل هذا علی التقیه لاشتمال خبر المعلی علی ما یتقی فیه، ولذا یتقی فی إظهار التبرک به فی تلک الأزمنه فی بلاد المخالفین، أو علی أن الیوم الذی کانوا یعظمونه غیر النیروز المراد فی خبر المعلی.» بر نکات پیش‌گفته این نکته مهم را نیز باید افزود که بنای اولیه و بنیادین اسلام مخالفت با آداب و رسوم ملت‌ها نبوده و نیست، مگر آن که آن سنت با محذوری قابل ملاحظه روبرو باشد. از این جهت متن روایات معلی بن خنیس قابل اعتناء بوده و می‌توان از نوروز به عنوان سنتی دینی یاد کرد.

 

انتهای پیام/

اخبار مرتبط

ثبت دیدگاه

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت قرچک آنلاین منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.